حلقه‎های سیاره گازی غول‌پیکر، علت احتمالی گرفت‌های ستاره PDS 110

حلقه‎های سیاره گازی غول‌پیکر، علت احتمالی گرفت‌های ستاره PDS 110

ستاره‎شناسان متوجه گرفت‌های منظم و متناوب نور ستارۀ PDS 110 شده‎اند و احتمال می‎دهند که این گرفت‎ها ناشی از گردش یک سیارۀ گازی غول‌پیکر به دور این ستاره باشد که ۵۰ برابر مشتری جرم دارد و دارای حلقه‎هایی از گاز و گرد و غبار است.

هیو آزبورن، یکی از محققان گروه اخترفیزیک دانشگاه وارویک در انگلستان، برای نخستین‌بار متوجه منحنی نوری عجیب این ستاره شد. وی از آن پس به همراه تیمهای تحقیقاتی از دانشگاههای هاروارد و وندربیلت در امریکا و رصدخانۀ لیدن در هلند به کمک دادههای مراکزWASP  وKELT  به مدت پانزده سال است که فعالیتهای این ستاره را بررسی میکند.

نور این ستاره هر ۸۰۸ روز یکبار به مدت دو تا سه هفته به ۳۰ درصد میرسد و ستارهشناسان گمان میکنند که ناشی از گردش سیاره‌ای ناشناخته به دور این ستاره است. دو گرفتِ قابل‌توجه این ستاره در آبان ۱۳۸۷ و دی ۱۳۸۹ مشاهده شدند و اگر واقعاً این گرفتها ناشی از یک سیاره باشد، انتظار داریم که در شهریور امسال شاهد گرفت دیگری نیز باشیم. در شهریورماه، این ستاره به اندازۀ کافی پرنور خواهد بود تا منجمان آماتور در سراسر جهان بتوانند آن را رصد کنند و دادههای جدیدی به دست آورند. پس از این گرفت مطمئن خواهیم شد که این جرم گرفتی، یک سیاره است.

ازآنجایی‌که نور ستاره در طول هر گرفت به سرعت تغییر میکند، ممکن است این تغییر ناشی از حلقههای جسم گرفتی (سیاره) باشد. اما این حلقهها بسیار بزرگتر از حلقههای اطراف زحل هستند. رصد این ستاره در شهریور امسال اهمیت بسیاری دارد، زیرا این فرصت را برای نخستین‌بار مهیا میکند تا دانشمندان با دقت جزئیات ساختار پیچیدۀ این ستاره و روند شکلگیری اقمار سیارات گازی را در اوایل زندگی یک ستاره بررسی کنند. درنتیجه میتوانند به دانشی عمیقتر دربارۀ آنچه‌ که در منظومۀ شمسی رخ داده است، دست یابند. همچنین، دانشمندان اشاره به این موضوع دارند که ممکن است قمرهایی در کمربند حیات این سیاره وجود داشته باشد که دارای حیات باشند. در صورت تأیید این پیشبینیها پس از گرفت امسال،PDS 110  نخستین سیارۀ غول‌پیکر گازیِ حلقهدار خواهد بود که دورۀ تناوبی مداری آن شناخته شده است.

ستارۀ PDS 110 که با نامهایHD 290380 ، IRAS 05209-0107  و ۲MASS J05233100-0104237 نیز شناخته میشود، ده میلیون سال سن و در فاصلۀ ۱/۱۲۵ سال نوری از زمین و در شمال غربی کمربند صورت‌فلکی شکارچی قرار دارد. این ستاره، از نظر ابعاد بزرگتر از خورشید است و دمایی برابر آن دارد.

 

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *