بایگانی دسته بندی ها: آسیا سی

کهکشان باستانی تازه کشف شده ی منجمان!

کهکشان باستانی تازه کشف شده ی منجمان!

کهکشان راه شیری کهکشانی است که سیاره ی ما در آن قرار دارد اما به جز سیاره ی راه شیری، کهکشان های دیگری نیز وجود دارند. آیا کهکشانی باستانی تر از کهکشان ما وجود دارد؟ کهکشان های باستانی چه ویژگی هایی دارند و چرا منجمان به آن ها علاقمندند؟ با ما همراه باشید تا کشف جدیدترین کهکشان باستانی منجمان را بررسی نماییم و سخن آن ها را در خصوص این سیاره بررسی نماییم.

تعدادی از متخصصین نجوم موق شدند تا کهکشان های باستانی جدیدی که در فاصله ۱۱.۵ میلیارد سال نوری از ما و در محدوده طیف نوری که توسط بسیاری از تلسکوپ‌ها قابل ردیابی نیست، کشف کنند. اکتشاف این مجموعه قدیمی و بزرگ از ستارگان می‌تواند درک ما از نحوه شکل‌ گیری کهکشان‌ها در اوایل عمر جهان را با سوالات اساسی رو به رو کند.

زمانی که به آسمان شب و ستارگان در حال درخشش می نگریم در واقع فقط قسمتی از ستارگان که با نور مرئی می‌ درخشند را می‌ بینیم و ستارگانی که از ما بسیار فاصله دارند به لطف گسترش جهان از دید ما پنهان هستند.

با گسترش دنیا، ستارگان دور دست و کهکشان‌ها با سرعت سرسام‌آوری از ما دور می‌شوند. فاصله فزاینده ما با آن‌ها نوری که از طرفشان به سمت ما می‌آید را به صورت فیزیکی کش می‌آورد و باعث بیشتر شدن طول موج و نهایتا تبدیل آن به نور مادون قرمز می‌شود.

کهکشان های باستانی کشف شده

با اینکه نور مادون قرمز یا چشم غیر مسلح قابل دیدن نیست، اما برخی از تلسکوپ‌ها هستند که برای ردگیری این سیگنال‌ها طراحی شده‌اند و بنابراین قادر به آشکارسازی کهکشان‌هایی هستند که تا به حال از دید ما پنهان مانده‌اند. ۳۹ کهکشان جدید هم با همین متد کشف شده‌اند.

کهکشان باستانی تازه کشف شده ی منجمان!

متخصصین نجوم انستیتوی نجوم دانشگاه توکیو ابتدا نتایج عجیبی در داده‌های به دست آمده از تلسکوپ فضایی اسپیتزر برخوردند. سپس با استفاده از آرایه میلیمتری/زیر میلیمتری بزرگ آتاکاما (ALMA) و تلسکوپ بسیار بزرگی که در شیلی قرار دارد این نتایج را دقیق‌تر بررسی کردند.

در راستای این تحقیقات آن‌ها ۳۹ کهکشان عظیم کشف کردند که پیشتر هرگز دیده نشده بود و به خاطر فاصله زیاد و پوشیده شدن با غبار، نور بسیار ضعیفی داشتند. با وجود فاصله زیادی که این کهکشان‌ها با ما دارند می‌توان گفت نوری که از آن‌ها به ما رسیده تصویر میلیاردها سال پیش آن‌ها را نمایش می‌دهد. دانش فعلی انسان می‌گوید که کهکشانها در آن برهه تاریخ نباید انقدر عظیم بوده باشند.

به گفته تائو وانگ محقق این پروژه:

این اولین باری است که وجود چنین کهکشان های باستانی عظیمی در برهه دو میلیارد سال اول از عمر ۱۳.۷ میلیارد ساله دنیا تأیید شده است. این کهکشان‌ها قبلا از دید ما پنهان بوده‌اند. یافته‌های جدید با مدل‌های فعلی موجود از تکامل کیهانی در آن زمان مغایر است و می‌تواند جزئیات جدیدی به آن اضافه کند که تا به حال به آن دسترسی نداشته‌ایم.

newatlas

پروژه ی ساخت خورشید مصنوعی توسط پژوهشگران!

پروژه ی ساخت خورشید مصنوعی توسط پژوهشگران!

شاید بشر در گذشته فقط می توانست در تخلیات خود یک خورشید مصنوعی را تجسم کند اما طی اخباری جدید عده ای از پژوشگران دانشگاه ویسکانسین – مدیسن در حال کار بر روی پروژه ای هستند تا بتوانند یک خورشید مصنوعی بسازند! در ادامه دلایل و اهداف این پروژه و ارتباط آن با ناسا را بیان خواهیم کرد. با ما باشید.

پژوهشگران دانشگاه ویسکانسین-مدیسن آمریکا برای مطالعه دقیق تر بادهای خورشیدی، یک خورشید مصنوعی کوچک را در فضای آزمایشگاه خلق کردند.

این خورشید مینیاتوری دارای میدان الکترومغناطیسی بوده و توانایی پرتاب ذرات یونیزه را دارد. پژوهشگران امیدوارند این وسیله بتواند به آنها کمک بیشتری در درک بهتر فیزیک خورشیدی (Solar Physics) کند.

این وسیله آلومینیومی میلیون ها مرتبه از خورشید واقعی کوچکتر است و با تنها ۳ متر عرض، شبیه توپی است که سیم های مختلف به آن متصل شده. دانشمندان این خورشید کوچک را «توپ بزرگ قرمز» نامگذاری کرده اند.

در مرکز این وسیله یک آهنربا برای شبیه سازی میدان مغناطیسی خورشید قرار گرفته. دانشمندان با تزریق هلیوم به آن، گاز درونی را یونیزه کرده و به پلاسما تبدیل می کنند. در مرحله بعد با برقراری یک جریان الکتریکی، پلاسما به کمک میدان مغناطیسی موجود، شروع به چرخیدن می کند.

پروژه ی ساخت خورشید مصنوعی توسط پژوهشگران!

«اِتان پیترسون» (Ethan Peterson) پژوهشگر ارشد این آزمایش اظهار می کند:

«ما تلاش کردیم نحوه شکل گیری بادهای خورشیدی کم سرعت و چگونگی تغییر یافتن آنها حین سفر به طرف زمین را مطالعه کنیم. همانطور که می دانید خورشید یک توپ چرخنده بسیار داغ است که از پلاسما تشکیل شده؛ ما پلاسما را در میدان مغناطیسی این وسیله دوقطبی تولید کردیم تا چرخش و اتفاقاتی که رخ می دهند را مشاهده کنیم.»

پژوهشگران موفق شدند به کمک این وسیله مارپیچ حلزونی پارکر (Parker Spiral) را که توسط خورشید در تمام فضا پراکنده می شود بازسازی کنند. آنها همچنین پلاسمایی که در برخی اوقات به سوخت بادهای خورشیدی تبدیل می شود را نیز نظاره کردند:

«مشاهده پلاسمای پرتاب شده از خورشید فقط توسط ماهواره ها امکان پذیر است. ما توانستیم این پرتاب ها را در آزمایش خود مشاهده کرده و نحوه شکل گیری آنها را ببینیم.»

این آزمایش قسمتی از برنامه و پروژه ناسا برای درک بهتر سیاره ی خورشید است. این سازمان در گذشته فضاپیمای پارکر را برای مطالعه نزدیکتر خورشید به فضا فرستاده بود. این فضاپیما در حال حاضر در حال گردش به دور این ستاره داغ است تا رازهای اتمسفر و طوفان های آن را برملا کند.

cnet

روایت خودکار فضایی گران آمریکایی و مداد ارزان روسیه ای حقیقت دارد؟

روایت خودکار فضایی گران آمریکایی و مداد ارزان روسیه ای حقیقت دارد؟

جملات زیادی در اینستاگرام و دیگر شبکه های اجتماعی و گاهی کتاب ها و… در چندین سال اخیر وجود دارد که آمریکا هزینه ی بسیار زیادی را صرف ساخت خودکاری کرد که در هوا بدون تاثیر جاذبه بنویسد و به جای آن روسیه از یک مداد به جای صرف هزینه های زیاد رای ساخت خودکار استفاده کرد. امروز می خواهیم راستی آزمایی این داستان و روایت را بررسی کنیم با ما همراه باشید.

داستان معروف خودکار چند میلیون دلاری فضایی آمریکا!

در آن زمان، این‌طور شایعه شده بود که ایالات متحده با بودجه‌ای ۱۲ میلیارد دلاری در حال ساخت خودکاری است که در فضا کار کند. درمقابل و بنابر همین داستان عامیانه، گفته می‌شد شوروی‌ها که از همان ابتدا با مداد روغنی و لوح‌ پلاستیکی در فضا می‌نوشتند، به مدادهای خود اکتفا کرده‌اند. بااین‌حال، آیا این داستان مشهور واقعیت دارد؟

آن‌طورکه معمولِ همه‌ی داستان‌ها و شایعه‌های عامیانه است، بله تا حدی واقعیت داشت؛ اما نه آن‌طورکه تصور می‌کنید. ناسا مدتی را صرف توسعه چنین خودکاری کرد؛ ولی وقتی با هزینه‌های گزاف و اعتراض مردم آمریکا به صرف میلیون‌ها دلار از پول مالیاتشان در چنین پروژه‌ای مواجه شد، دست از کار کشید و از پیمان‌کارانش کمک خواست. باوجوداین، مشکل نوشتن در شرایط بی‌وزنی یا جاذبه صفر نه با برنامه‌های اقتصادی اتحاد جماهیر شوروی و نه با قراردادهای آمریکایی‌ها با پیمان‌کاران مختلف حل نشد؛ بلکه درنهایت، شرکتی خصوصی توانست این مشکل را حل کند.

با‌ تمام این‌ها، حتی حالا که سال‌ها از آن دوران می‌گذرد، گاهی در برخی رسانه‌ها، ویژه‌های رسانه‌های اینترنتی، بازار چنین شایعاتی داغ است. حتی در یکی از اپیزودهای مجموعه‌ی تلویزیونی باله غربی (The West Wing) گونه‌ای از این شایعه به‌تصویر کشیده شد. اگر اهل سریال‌های کمدی هم باشید، حتما شوخی‌های جری ساینفلد و لری دیوید، خالقان سریال به‌یادماندنی «ساینفلد» (Seinfeld)، با خودکار فضانوردان را به‌یاد دارید.

در اپیزودی از این مجموعه به نام خودکار (The Pen) یکی از دوستان پدر ساینفلد، جک کلومپوس، خودکاری دارد که ادعا می‌کند به‌صورت وارونه می‌نویسد و فضانوردان از آن برای نوشتن استفاده می‌کنند.

روایت خودکار فضایی گران آمریکایی و مداد ارزان روسیه ای حقیقت دارد؟

برگردیم به دوران جنگ سرد و عصر رقابت فضایی که شوروی‌ها و آمریکایی‌ها هر دو از مداد در پروازهای فضایی خود استفاده می‌کردند. در پروژه‌ی جمنای، دومین پروژه‌ی ناسا با حضور فضانوردان، مدادها با نخ‌های مخصوصی به دیواره‌ی گردونه‌ی فرماندهی متصل می‌شدند و فضانوردان از این ابزارها در فضا برای نوشتن گزارش‌های مأموریت و تجزیه‌و‌تحلیل‌های پس از مأموریت یا ثبت ناهنجاری‌ها روی کاغذ ضدآتش استفاده می‌کردند.

داستان مداد ارزان قیمت روسیه حقیقت دارد؟

مداد عموما برای استفاده در فضا ایمن بود؛ اما هزینه‌های زیادی برای ناسا داشت. درواقع، ناسا در آن زمان در مأموریت‌های اولیه‌ی آپولو، به شرکتی به‌نام «تولیدی مهندسی تای‌کَم» ۳۸ مداد مکانیکی سفارش داده بود که هزینه‌ی گزاف ۴,۳۸۲ دلاری یا به‌عبارتی ۱۲۸ دلار به‌ازای هر مداد را روی دست آژانس فضایی گذاشته بود. هنگامی‌که این هزینه‌های سرسام‌آور به‌گوش مردم رسید، سروصدای زیادی به‌پا شد و حتی تحقیقات رسمی نیز انجام گرفت.

به‌هر‌حال نماینده‌ی ناسا که مسئول این تحقیقات بود، اعلام کرد این اخبار صحت ندارد و مدادهای استفاده‌شده‌ی این سازمان فضایی که از بافت خاصی ساخته شده‌اند، برای ناسا تنها ۱.۷۵ دلار هزینه دربر داشته‌اند.

ازآنجاکه مداد هم ابزار مناسبی برای نوشتن در فضا نبود، ناسا دست به کار شد تا راهکار بهتر و ارزان‌تری برای فضانوردان پیدا کند. درحقیقت، در شرایط بی‌وزنی نوک مداد ممکن بود بشکند یا حتی اگر هم نشکند، براثر خراشیده‌شدن روی کاغذ موجب پخش ذراتی شود که به تجهیزات فضاپیما آسیب وارد کند و برای سلامتی خود فضانوردان نیز مضر باشد.

حتی اگر نوک مدادها به‌اندازه‌ی کافی سخت بود، مداد نیاز به تراشیدن داشت که همین می‌توانست مشکل‌ساز باشد. مورد دیگر اینکه مداد اشتعال‌زا است؛ موردی که ناسا واقعا دنبالش نبود؛ به‌ویژه پس از مأموریت مرگ‌بار آپولو ۱. در این مأموریت، به‌‌دلیل اشتعال‌زایی مواد داخل فضاپیما و اکسیژن خالص، سه تن از فضانوردان ناسا هنگام تمرین روی سکوی پرتاب جان خود را از دست دادند.

فیشر و طراحی خودکار فضایی

اینجا بود که کارآفرین و صنعتگری به‌نام پل سی. فیشر و شرکتش، یعنی شرکت خودکار فیشر (Fisher Pen Company)، به این قضیه ورود کردند. فیشر یک‌میلیون دلار در آنچه امروزه از آن به‌عنوان «خودکار فضانوردان» نام برده می‌شود، سرمایه‌گذاری کرد؛ اما برخلاف شایعات، صندوق ناسا در این پروژه سرمایه‌گذاری نکرد و تنها زمانی‌که خودکارها ساخته و آزمایش شدند، حاضر شد این خودکارهای مخصوص فضانوردان را بخرد.

در سال ۱۹۶۵، فیشر حق اختراع این خودکار را ثبت کرده بود. بنابر اسناد موجود از حق اختراع، این خودکار می‌توانست در هر حالت و زاویه‌ای و حتی به‌صورت رو به پشت بنویسد. بنا به‌گفته شرکت فیشر، این خودکارها در محدوده‌ی دماهای انجماد و شدیدا داغ (از منهای ۱۰ درجه سانتی‌گراد تا ۲۰۴ درجه سانتی‌گراد) و حتی زیر آب و سایر مایعات امکان نوشتن را داشتند. البته اگر دمای هوا خیلی گرم بود، رنگ جوهر خودکار از آبی به سبز درمی‌آمد.

در آن زمان، جوهر درون کارتریج به‌ندرت در محفظه‌ای مهر‌و‌موم می‌شد؛ به همین دلیل، به‌محض قرارگرفتن درمعرض هوا خشک می‌شد. علاوه‌براین، نحوه‌ی پخش‌شدن جوهر هم مناسب نبود؛ اما فیشر به این روند خاتمه داد. البته مشکل دیگری هم وجود داشت: خودکارهای معمولی کاتریج‌هایی داشتند که جوهر را آزادانه پخش می‌کردند و اگر کاتریج مهر‌و‌موم می‌شد، وقتی جوهر به گوی می‌رسید، فضایی خلاء را در بالای کاتریج به‌وجود می‌آورد که موجب می‌شد خودکار از کار بیفتد.

روایت خودکار فضایی گران آمریکایی و مداد ارزان روسیه ای حقیقت دارد؟

برای مقابله با این مسئله، فیشر با استفاده از نیتروژن، کارتریج را زیر فشار تقریبی ۳۵ پوند‌ بر اینچ مربع (۲۴۰ کیلوپاسکال) قرار داد. با‌این‌حال، فیشر بعدا متوجه شد این مقدار فشار زیاد است؛ چراکه جوهر از خودکار بیرون می‌ریخت و نشت می‌کرد. فیشر باید مسئله‌ی نشت جوهر را بدون تغییر میزان فشار حل می‌کرد؛ چون راه‌حل ساختاری برای تغییر طراحی خودش نداشت؛ بنابراین، تنها گزینه‌ی ممکن تغییر جنس خود جوهر بود.

داستان خودکار فیشتر ادامه دارد…

فیشر به‌جای جوهر معمولی از جوهر تیکسوتروپی استفاده کرد. مکانسیم عمل جوهر ژله‌مانند هم شبیه به قوطی‌های کچاپ بود؛ یعنی اگر بطری را به‌سمت بالا بگیرید و تکان ندهید، هیچ اتفاقی نمی‌افتد و جوهری از گوی خودکار بیرون نمی‌آید. بااین‌حال، وقتی گوی خودکار حرکت کند، جوهر مانند کچاپ درون بطری تکان می‌خورد و به‌صورت آزادانه روی ورق پخش می‌شود و وقتی تکان داده نشود، در خودکار باقی می‌ماند.

بعد از تجربه‌ی غم‌انگیز مأموریت آپولو ۱، ناسا احتیاط بیشتری به‌خرج می‌داد؛ بنابراین، خودکارهای ساخت شرکت فیشر را آزمایش کرد. ناسا می‌دانست حتی جرقه‌ای کوچک می‌تواند با اکسیژن خالص باعث انفجار شود؛ ازاین‌رو، در هرکدام از اشیای درون فضاپیما، ازجمله نوشت‌افزارها، باید به‌دقت تغییراتی اعمال می‌شد تا آماده‌ی استفاده شوند و مطمئن شود هیچ خطری جان فضانوردان را تهدید نمی‌کند.

درنهایت پس از آزمایش‌های دقیق، در سال ۱۹۶۷ ناسا تصمیم گرفت ۴۰۰ عدد خودکار ضد‌جاذبه‌ی فیشر را برای مأموریت آپولو ۷ بخرد. اتحاد جماهیر شوروی نیز تصمیم گرفت نوشت‌افزارهای فضایی خود را ارتقا دهد. آن‌ها هم ۱۰۰ خودکار ضدجاذبه‌ی فیشر و ۱۰۰۰ کارتریج جوهر برای استفاده‌ی فضانوردانشان در مأموریت‌های سایوز خریدند. فضانوردان اتحاد جماهیر شوروی قبلا در مأموریت‌های فضایی خود از مداد روغنی استفاده می‌کردند. براساس گزارش آسوشیتدپرس، ناسا و شوروی هر دو همان تخفیف ۴۰ درصدی را برای خرید عمده‌ی خودکار ضدجاذبه دریافت کردند و هر دو به‌ازای هر خودکار به‌جای ۳.۹۸ دلار، مبلغ ۲.۳۹ دلار را به شرکت فیشر پرداخت کردند.

خودکار فضایی چیزی فراتر از یک خودکار معمولی!

باوجوداین، شاید جالب باشد بدانید خودکار ضدجاذبه‌ی فیشر در فضا فقط برای ثبت اطلاعات به‌کار نرفت؛ بلکه به فضانوردان کمک کرد ماه را ترک کنند. باز آلدرین در کتاب زندگی‌نامه‌ی خود، ویرانه‌ی باشکوه (Magnificent Desolation)، می‌نویسد در مأموریت آپولو ۱۱ در سال ۱۹۶۹، نمی‌توانست گردونه‌ی ماه‌نشین عقاب را برای بلندشدن از ماه به‌کار بیندازد.

درواقع، کلیدی که موتور را روشن می‌کرد، شکسته بود و او نمی‌دانست چه کاری انجام دهد. بالاخره، آلدرین بعد از یک شب‌ بی‌خوابی، در لحظه‌ای مکاشفه‌گونه فریاد زد: «یافتم!» او متوجه شد می‌تواند با خودکار، کلید را فشار دهد که دسترسی به آن ساده نبود و موتور را روشن کند. او برای این کار، نوک خودکار را به پارچه‌ی نایلونی متصل کرد و توانست نهایتا به‌همراه نیل آرمسترانگ ماه را ترک کند.

بدین‌ترتیب از اواخر دهه‌ی ۱۹۶۰، فضانوردان آمریکایی و روسی از خودکار فیشر استفاده کردند. درواقع، شرکت فیشر خط‌تولید کاملی برای خودکارهای فضایی تدارک دیده بود و حتی خودکارهای جدیدی هم تولید کرد که «خودکار شاتل» نامیده می‌شدند و در برنامه‌ی شاتل‌های فضایی ناسا و ایستگاه فضایی میر روسیه به‌کار رفتند.

اکنون اوضاع چگونه است؟

خودکار فضایی هنوزهم فروخته می‌شود؛ هرچند امروزه دیگر شرکت‌های خودکارسازی نیز وارد این بازار شده‌اند و محصولات خود را می‌فروشند. البته، مانند داستان ساینفلد که ابتدای مقاله گفتیم،‌ نیازی نیست حتما فضانورد باشید و به فضا بروید تا یکی از این خودکارهای ضدجاذبه داشته باشید؛ بلکه این خودکارهای ضدجاذبه با قیمت تقریبی ۴۰ دلار دردسترس‌ همه‌ هستند.

به‌هر‌حال، این شایعه که آمریکایی‌ها عاشق ولخرجی هستند و همتایانشان در اتحاد جماهیر شوروی بیشتر به‌دنبال صرف‌جویی، هنوزهم شنیده می‌شود. شاید این شایعه به‌دلیل سرسام‌آوربودن هزینه‌ی مأموریت‌های آپولو باشد که در دوران خود، سروصداهای زیادی به‌پا کرد.

درواقع در اوایل دهه‌ی ۱۹۶۰، کنگره‌ی آمریکا اساسا چک‌های سفیدامضایی به حساب آژانس فضایی می‌ریخت تا اهداف دولت جان اف. کندی برای فرستادن انسان به ماه تا دهه‌ی ۱۹۷۰ را تحقق بخشد. ناسا در اواسط ۱۹۶۰، حدود ۴ درصد از بودجه‌ی دولت فدرال را دریافت می‌کرد؛ اما اکنون این بودجه کمتر از ۰.۵ درصد است. با تمام این‌ها، واقعیت آن‌طورکه در سطرهای پیشین گفتیم، این بود ناسا از خودکار فضایی شرکتی خصوصی استفاده کرد و هر دو سازمان‌های فضایی آمریکا و شوروی با قیمت‌های بسیار ارزانی توانستند صاحب خودکارهای مناسب شوند.

کهکشان آندرومدا را بشناسید!

کهکشان آندرومدا را بشناسید!

امروز می خواهیم در خصوص یک کهکشان مشابه کهکشان راه شری خودمان حرف بزنمی. آندرومدا نام این کهکشان است. در ادامه ی این مطلب همراه ما باشید.

نزدیک ترین کهکشان پیچشی شبیه سیاره ما که نزدیک ماست آندرومدا نام دارد.. حتی در شرایط رصدی متوسط هم میتوان آن را همچون ابری مه آلود از گاز و غبار دید. در یکی از خبرهای اخیر ناسا درباره اش چنین آمده: ((… کهکشان آندرومدا را اخترشناس ایرانی، عبدالرحمن صوفی، به نام  «ابر کوچک» می شناخته و در سال ۹۶۴ میلادی در کتابش «صورالکواکب» به آن اشاره کرده است. احتمالا این اخترشناس ایرانی آن را در سال ۹۰۵ میلادی رصد کرده است…))

آندرومدا به سبب نزدیکی اش به ما، از هر کهکشان دیگری در عالم بیشتر بررسی شده است،  چون به ما امکان میدهد که همه ویژگی های کهکشان خودمان را، که به سبب وجود غبار میان ستاره ای نمی بینیم، در آن بررسی کنیم.

برخی از این ویژگی ها به این شرح اند: ساختار مارپیچی، خوشه های کروی و باز ستاره ای، ماده میان ستاره ای، سحابی های سیاره نما، بقایای انفجارهای ابرنواختری، هسته کهکشان، کهکشان های همراه و بسیاری دیگر.

تعریف آندرومدا

نخستین شرح از آندرومدا، که آن را ابری از گاز معرفی کرده، در کتاب صورالکواکب، نوشته اخترشناس ایرانی، عبدالرحمن صوفی، در سال ۹۶۴ میلادی آمده است. نخستین شرح از رصد تلسکوپی آن را سیمون ماریوس در سال ۱۶۱۲ ارائه کرد. شارل مِسیه، بی خبر از کشف صوفی و ماریوس، آن را به نام M31  در فهرست بزرگ سحابی هایش آورد.

کهکشان آندرومدا را بشناسید!

سال ها به غلط تصور می شد که (( سحابی بزرگ آندرومدا)) یکی از نزدیکترین سحابی ها به ماست. البته، اخترشناس شهیر انگلیسی، سر ویلیام هرشل، کاشف سیاره اورانوس، نخستین بار به درستی آندرومدا را نزدیکترین ((جهان جزیره ای))، همچون راه شیری، لقب داد. اما به اشتباه تخمین زد که فاصله آندرومدا (( نباید بیش از ۲۰۰۰ برابر فاصله ستاره شباهنگ (۱۷۰۰ سال نوری) باشد))؛ و قطرش را ۸۵۰ برابر فاصله شباهنگ و ضخامتش را ۱۵۵ برابر این فاصله تخمین زد. این ابعاد بسیار بیشتر از ابعاد واقعی اند، البته به نظر می رسد که علت بیشتر در کم تخمین زدن فاصله شباهنگ از سوی هرشل بوده  است. امروزه میدانیم که فاصله آندرومدا از ما حدود ۹/۲ میلیون سال نوری، قطرش حدود ۲۰۰ هزار سال نوری و ضخامتش ۱۰۰۰ سال نوری است.

در سال ۱۹۱۲، وی.ام.سلیفر، از رصد خانه لاول، سرعت شعاعی ((سحابی)) آندرومدا را اندازه گرفت و متوجه شد که این سرعت  – ۲۶۶ کیلومتر بر ثانیه در حال نزدیک شدن به ما – بیشترین سرعتی است که تا به حال برای این سحابی اندازه گیری شده بود. همین، نشانه ای از ماهیت فراکهکشانی آندرومدا بود. اما، این ویلیام هاگینس، پیشگام طیف سنجی، بود که متوجه تفاوت طیفی سحابی های گازی و کهکشان ها شد؛ طیف سحابی ها دارای خطوط جذبی و طیف کهکشان ها پیوسته است.

تاریخچه

در سال ۱۹۲۳، ادوین هابل نخستین ستاره متغیر قیفاووسی را در کهکشان آندرومدا یافت. بنابراین، فاصله میان کهکشانی و ماهیت  کهکشانی ۳۱M را مشخص کرد. اما محاسبه اش از فاصله آندرومدا با ضریبی حدود ۲ خطا داشت؛ خطایی که تا سال ۱۹۵۳ مشخص نشد.

کهکشان راه شیری و آندرومدا در کنار هم یکی از با شکوه ترین مخلوقات عالم، یک جفت کهکشان مارپیچی، را تشکیل میدهد. بسیاری از مارپیچی ها جفت اند، اما اغلب نامتقارن اند؛ یعنی یکی خیلی بزرگتر از دیگری است. آنها در جهت های مخالف هم می چرخند؛ یعنی یکی در جهت چرخش عقربه های ساعت و دیگری در خلاف جهت چرخش عقربه های ساعت. این چرخش نشان دهنده این حقیقت است که آنها تقریبا هم زمان با هم از دو گرداب گاز اولیه بسیار نزدیک هم متولد شده اند؛ نه اینکه به صورت جداگانه شکل گرفته و در مسیرشان اتفاقی به هم برخورده باشند.

کهکشان آندرومدا را بشناسید!

شباهت ها بین این دو کهکشان بسیارند. هر دو بازوهای پر غباری دارند که از نور میلیاردها ستاره تازه متولد شده، از جمله خورشید ما، روشن شده اند. بازوها به صفحه ای متصلند که از میلیاردها ستاره، از انواع گوناگون، تشکیل شده است.

جزئیات:

در مرکز هردو برجستگی درخشانی دیده میشود که شامل یک سیاهچاله ، هاله ای از ستاره های ریز نقش سفید پیر ( بقایای ستاره های خورشید – مانند مُرده) ، و ازدحامی از ستاره های تازه کشف شده ریز نقش قهوه ای (ستاره هایی که برای به راه انداختن واکنش های هسته ای به حد کافی بزرگ نیستند) است. در اطراف هردو کهکشان دو کهکشان کوچکتر اما مهم، به اضافه چندین کهکشان کم اهمیت تر ، به صورت قمر در گردش اند. حتی زاویه تمایل صفحه هردو کهکشان نسبت به دیگری یکسان است؛ به گونه ای که ساکنان آندرومدا از راه شیری همان صحنه ای را می بینند که ما از آندرومدا می بینیم.

البته با این همه، عارضه ای در تصاویر اخیر نمای نزدیک تلسکوپ هابل از آندرومدا دیده شده که هنوز در راه شیری کشف نشده است. در این تصاویر دو هسته دیده می شود، که شاید بتوان آن را چنان تعبیر کرد که آندرومدا ، در گذشته، کهکشان کوچکی را، که با آن برخورد کرده جذب کرده (بلعیده) است. این نشانه ای از وقوع برخوردها در نخستین روزهای شکل گیری گروه محلی کهکشان ها می باشد؛ گروه محلی از ۲۱ کهکشان ؛ شامل راه شیری و آندرومدا، تشکیل شده است. شاید هم اصلا چنین شُبهه ای به خاطر وجود ابری از غبار تیره باشد که در میان هسته آندرومدا قرار دارد و باعث شده ما بخشی از آن را نبینیم.

نخستین ابرنواختر خارج از کهکشان ما ، در ۲۰ اوت سال ۱۸۸۵، به کمک چندین رصدخانه، در آندرومدا کشف شد. پیش از محو شدن ابرنواختر، در فوریه سال ۱۸۹۰، فقط یک اخترشناس متوجه اهمیت آن شد.

آندرومدا و راه شیری با سرعت ۸۰ کیلومتر بر ثانیه در حال نزدیک شدن به یکدیگرند و حدود ۱۲ میلیارد سال دیگر به هم میرسند. اما، همین طور که به هم نزدیک و نزدیکتر میشوند، در حدود ۲ میلیارد سال دیگر، منظره در آسمان هرکدام باید تماشایی تر شود، چون هرکدام بزرگتر و درخشان تر در آسمان دیگری دیده میشوند. ادغام نهایی آنها منجر به تولد یک کهکشان بیضوی میشود.

درباره ی اولین آسانسور فضایی بیشتر بدانید!

اولین آسانسور فضایی

شاتل ها و موشک ها این روز ها وسایل  سفر به فضا هستند اما تا به حال فکر کرده اید که می توان با یک آسانسور به به فضا تجهیزات و انسان ها را منتقل کرد؟ آیا چنین چیزی امکان پذیر است که با یک آسانسور به فضا برویم؟ آیا می توان مانند جا به جایی در یک ساختمان چند طبقه به فضا و دنیای بیرون از زمین سفر کرد؟ در ادامه ی این مطلب با ما همراه شوید تا ببینیم اولین آسانسور طراحی شده برای سفر به فضا چگونه است؟

طرح اولین آسانسور فضایی

این طرح یکی از برنامه های آینده ناسا می باشد که در حال حاضر در حال برسی آن بوده و جوایزی بالغ بر چندین میلیون دلار برای بهترین ایده ها و طرح ها در این زمینه اختصاص داده است. یک روبات بالارونده که با لیزر کار می کند در رقابتی که به منظور ارتقاء تکنولوژی در ساخت آسانسور فضایی آینده ترتیب داده شده بود مبلغ ۹۰۰ هزار دلار برنده شد.

برای ساخت یک آسانسور فضایی نیاز به قائم نگه داشتن یک کابل در نزدیکی استوای زمین است درحالیکه هزاران کیلومتر مابقی آن تا درون فضا امتداد داشته باشد. نیروی گریز از مرکز حاصل از چرخش زمین کابل را راست و مستقیم نگه خواهد داشت و یک روبات قادر خواهد بود از آن بالا رفته و تجهیزات همراه خود را در مدار  قرار دهد.

اولین آسانسور فضایی

هرچند ساخت یک آسانسور فضایی  به میلیاردها دلار سرمایه گذاری نیاز دارد اما طرفداران آن می گویند با یک بار هزینه برای این تکنولوژی، سفر به فضا ارزان تر از سفر با راکت ها تمام خواهد شد.

اما در ابتدا باید موانع تکنولوژیکی عظیمی را پشت سر گذاشت از جمله چگونگی عرضه نیرو به روبات بالارونده.

به همین منظور ناسا رقابتی را با جایزه ۲ میلیون دلاری و با نام  “نبرد قدرت” (Power Beaming Challenge) ترتیب داد. در این رقابت روبات های بالارونده که از روی زمین و به صورت کنترل از راه دور تغذیه نیرو می شوند تلاش می کنند هر چه سریعتر از یک کابل بالا روند.

روبات آسانسور

روبات برنده توسط تیمی به نام LaserMotive در واشنگتن ساخته شد و همانند دو رقابت کننده دیگر برای جذب انرژی از لیزر مادون قرمز زمینی براساس سلول های خورشیدی استفاده کرد.

LaserMotive در روز چهارشنبه، لیزر خود را به کار انداخت تا قدرت روبات بالارونده خود را تامین کند که توانست از کابلی که از یک هلی کوپتر آویزان بود تا ۹۰۰ متر بالا رود. این برنامه در پایگاه نیروی هوایی ادوارد واقع در کالیفرنیا انجام گرفت.

اولین آسانسور فضایی

روبات این مسیر را در طی ۴ دقیقه و با سرعت متوسط برابر ۷/۳ متر بر ثانیه طی کرد. روز بعد این شاهکار را با سرعتی برابر با ۹/۳ متر بر ثانیه تکرار کرد.

روز جمعه دو تیم دیگر از دور مسابقه خارج شدند. به عبارتی دیگر LaserMotive تمام جایزه ۹۰۰ هزار دلاری ناسا را خواهد برد.

۱/۱میلیون دلار باقی مانده جایزه ناسا به شرکت کننده ای تعلق می گیرد که بتواند با سرعتی بیش از ۵متر بر ثانیه از کابل بالا رود.

اولین آسانسور فضایی

تصویر بالا مربوط به چگونگی انجام آزمایش و پیروزی  LaserMotive  در این رقابت می باشد. تیم بعدی از دانشگاه Saskatchewan  کانادا، تنها پس از طی چند متر از کابل از حرکت باز ایستاد و نتوانست به پایان برسد.

روبات شماره ی سه متعلق به تیم کانزاس سیتی (Kansas City Space Pirates) نیز تنها بخشی از مسیر را طی نمود. ناسا LaserMotive را به عنوان برنده جایزه ۹۰۰ هزار دلاری معرفی کرد و طی یک مراسم تشریفاتی جایزه را اعطا نمود.

هرچند آسانسور فضایی به صورت یک هدف دور از دسترس باقی ماند لیکن ناسا از تکنولوژی انتقال نیرو به صورت wireless (از راه دور) در کارهای دیگری از جمله انتقال نیرو به قمرپیماهایی که در دهانه های همیشه تاریک (جایی که انرژی خورشیدی در دسترس نیست) حرکت می کنند، به کار خواهد گرفت.

منبع: سایت نجوم ایران

شفق قطبی چگونه ایجاد می شود؟

شفق قطبی

شاید بارها نام پدیده ی شفق های قطبی را شنیده باشیم و تصاویر آن را در تلویزیون و برنامه های کودک دیده باشیم اما به راستی شفق های قطبی چه هستند و به چه علتی به وجود می آیند؟ آیا می توانیم آن ها را بدون چشم مسلح ببینیم؟ در ادامه به دنیای شفق های قطبی سفر خواهیم کرد با ما باشید.

شفق های قطبی چه شکلی هستند؟

جالب است بدانید که شفق های قطبی گاهی هر چند ساعت یکبار و گاهی فورا تغییر شکل می دهند. مقدار نور ساطع شده از آنها هم متفاوت است، گاهی بسیار کمرنگ و به حالت محو است و گاهی آنقدر پر رنگ و واضح است که می توان زیر نور آنها کتاب خواند!

علت اینکه شفق های قطبی ایجاد می شوند چیست؟

بیرکلاند (B. Birkeland) دانشمند نروژی با مقایسه نتایج اخیر این فرضیه را مطرح کرد که لکه‌های خورشیدی ناحیه‌هایی هستند که از آن‌ها باریکه‌های ذرات باردار (الکترونها) به داخل فضای اطراف گسیل می‌شوند.

این ذرات با رسیدن به لایه‌های بالای جو زمین، از طریق برخورد‌های الکترون در این لایه‌ها، مشابه تخلیه گاز در لوله، گاز‌ها را به تابانی وا می‌دارند. این الکترون‌ها همچنین روی میدان مغناطیسی زمین و شرایط انفجار امواج رادیویی مجاور زمین اثر می‌گذارند.

شفق قطبی

سیاره های دیگر هم شفق دارند؟

در مشتری و زحل قطب‌های مغناطیسی قوی تری وجود دارد و هر دو آن‌ها کمربند تشعشع بزرگی دارند؛ و شفق‌های قطبی به وضوح توسط تلسکوپ هابل در آن‌ها دیده شده. در اورانوس و نپتون نیز شفق قطبی وجود دارد.

شفق‌های قطبی در مکانی مانند زمین توسط باد‌های خورشیدی ایجاد می‌شود، ولی در مشتری اقمار آن به خصوص قمر lo علت وجود این پدیده هستند.

این پدیده همچنین در مریخ و زهره نیز دیده می‌شود، زیرا زهره دارای مغناطیس درونی نیست.

خورشید ها در ایجاد شفق قطبی چه نقشی دارند؟

امروزه فرضیه مورد تایید محققان در مورد پدیده شفق قطبی به چند عامل وابسته است: خورشید و میدان مغناطیسی آن، بادهای خورشیدی و جریان پلاسما، میدان مغناطیسی زمین و جو زمین.

مطالعات و مشاهدات نشان می‌دهند که شدت میدان مغناطیسی خورشید در لکه‌های خورشیدی (نقاط تاریک بر سطح خورشید که دمایشان از دمای سایر نقاط سطح خورشید کمتر است و کمتر تابش می‌کنند) تقریبا هزار برابر شدت میدان مغناطیسی در سایر نقاط است . بنابراین می‌توان نتیجه گرفت که اختلالات میدان مغناطیسی خورشید عامل شکل گیری لکه‌ها است.

شفق قطبی

تعداد لکه‌های سطح خورشید به طور متناوب تغییر می‌کند. تعداد لکه‌ها تقریبا هر ۱۱ سال ماکزیمم می‌شود . این دوره ۱۱ ساله را چرخه لکه خورشیدی می‌نامند.
زمانی که تعداد لکه‌های خورشیدی ماکزیمم است فعالیت سطح خورشید بیشتر است، در این حالت خورشید را خورشید فعال می‌نامند. برعکس هنگامی که تعداد لکه‌های خورشیدی مینیمم است فعالیت خورشید کاهش پیدا می‌کند و خورشید آرام است.

شفق ها را کجا ببینیم؟

قمر و ستاره و سیاره چه تفاوتی با یکدیگر دارند؟

قمر و ستاره و سیاره چه تفاوتی با یکدیگر دارند؟

سیاره ها و سیاره و قمر ها از نظر ظاهری گاهی مشابه هستند. این موضوع سبب می شود تا عموم مردم تفاوت بارز بین قمر ها و ستاره و سیاره را تشخیص ندهند. امروز می خواهیم در خصوص ویژگی های هر یک از این اجرا آسمانی صحبت کنیم و تفاوت میان آن ها را با یکدیگر بررسی کنیم. با ما در این مطلب همراه شوید!

از نوع حرکت می شود ستاره ها و سیاره ها را تشخیص داد؟

اجرام آسمانی ثابت نبوده و همگی در آسمان حرکت می‌کنند. اما چگونه می‌توان از نوع حرکت آن‌ها پی به ستاره یا سیاره بودنشان برد؟

  • سیارات در شرق آسمان طلوع کرده و در غرب آن غروب می‌کنند. آنها در این حرکت از الگوی مشابهی با خورشید و ماه پیروی می‌کنند.
  • ستاره‌ها در آسمان شب حرکت می‌کنند، اما آنها طلوع و غروبی مشابه سیارات ندارند. در عوض در مدارهایی دایره‌ای حول ستاره قطبی در چرخش‌اند.
  • اگر جرم شما به نظر می‌رسد کی طی شب‌های متمادی، در مسیری تقریبا مستقیم در آسمان حرکت می‌کند، به‌احتمال‌زیاد یک سیاره است.
  • ماهواره‌ها نیز در آسمان حرکت می‌کنند، اما حرکتشان بسیار سریع‌تر از سیارات است. برای تشخیص حرکت یک سیاره نسبت به پس‌زمینه ستارگان ممکن است لازم باشد تا ساعت‌ها یا حتی برای هفته‌ها حرکت آن جرم را زیر نظر گرفت، درحالی‌که یک ماهواره به‌سرعت و در طی تنها چند دقیقه طول آسمان را طی می‌کند.

سیاره دقیقا چه ویژگی هایی دارد و چگونه است؟

سیاره

سیاره‌ها اجرام طبیعی بزرگی هستند که در مدار خود در اطراف ماه و یا گرد ستاره‌ها می‌چرخند و شما در حال حاضر بر روی یکی از آن‌ها ایستاده اید. امروزه ما هشت سیاره می‌شناسیم که به دور ستاره‌ای به نام خورشید می‌چرخند. این سیاره‌ها به ترتیب فاصله‌ای که از خورشید دارند عبارتند از عطارد، زهره، زمین، مریخ، مشتری، زحل، اورانوس و نپتون. در حالی که بعضی از سیاره‌ها مانند عطارد، زهره، زمین و مریخ کوچک‌اند و سطح سفت و محکمی دارند، اما بقیه سیاره‌ها مانند مشتری، زحل، اورانوس و نپتون عظیم الجثه و از جنس گاز هستند.

  • یک سیاره باید به دور خورشید بچرخد.
  •  یک سیاره باید کروی شکل باشد.
  • مدار آن از دیگر اجرام آسمانی کوچک جدا باشد.
  • سیاره از خود نوری ندارد و فقط با منعکس کردن نور خورشید درخشندگی و نور دارد.
  • سیاره‌ها چشمک نمی‌زنند.
  • سیاره‌ها به طور مرتب در اطراف ستاره‌ها در حال حرکت هستند و موقعیت مکانی آن‌ها مدام دستخوش تغییر می‌شود.
  • سیارات دارای درجه حرارت پایینی هستند.

ستاره ها چه هستند چگونه اند و چه ویژگی هایی دارند؟

ستاره ها

قمر های آسمانی دارای چه ویژگی هایی هستند؟

ماه های سیارات

تفاوت‌های کلیدی بین سیاره و ستاره‌ و قمر

۱. اجرام نجومی به علت گدازه‌های هسته‌ای که در مرکز آن‌ها تولید می‌شود می‌تواند از خود نور منشر کنند و ما آن‌را به عنوان ستاره می‌شناسیم. اجرام فلکی دارای مسیری مشخص هستند، به دور ستاره‌ها می‌چرخند و به عنوان سیاره شناخته می‌شود.
۲. ستاره‌ها از خود نور دارند در حالی که سیارات از خود نوری ندارند و نور خورشید را که به سوی آن‌ها می‌تابد را منعکس می‌کنند.
۳. ستاره‌ها در مکان خود ثابت می‌مانند هر چند به نظر می‌رسد که آن‌ها از سمت شرق به سوی غرب در حال حرکت هستند، اما موقعیت سیارات همانطور که به دور خورشید می‌چرخند، تغییر می‌کند.
۴. اندازه‌ی ستاره‌ها در مقایسه با سیارات بزرگتر است.
۵. شکل ستاره‌ها مانند یک نقطه است در حالی که سیارات کروی شکل هستند.
۶. درجه حرارت ستاره‌ها بسیار بالاست، ولی سیارات درجه حرارت پایینی دارند.
۷. تنها یک ستاره در منظومه شمسی وجود دارد و میلیون‌ها ستاره در کل کهکشان است.
۸. به نظر می‌رسد که ستاره‌ها به علت شکست نور در جو زمین در حال چشمک زدن هستند، در مقابل سیاره‌ها کمی به زمین نزدیکترند و نور خورشید توسط آن‌ها منعکس می‌شود و بدون آنکه شکسته شود، مستقیم از جو زمین عبور می‌کند و بنابراین آن‌ها چشمک نمی‌زنند.
۹. ساختار ستاره‌ها از هیدروژن، هلیوم و عناصر درخشان دیگر تشکیل شده است، اما بر خلاف ستاره‌ها، سیارات از حالات متفاوت ماده از قبیل جامد، مایع، گاز و یا ترکیبی از هر سه به وجود آمده اند.

منبع: ستاره و wikihow

خانه ها و شهر ها بر روی سیاره سرخ (مریخ) چگونه خواهد بود؟+عکس

خانه های مریخ

در سال ۲۰۱۴ با پیدا شدن اثرات گاز متان در مریخ، اولین نظریه ها در خصوص وجود حیات در این سیاره بیان شد. با توجه به نظریه ها و شواهد موجود، بالاخره تصمیم بر این شد تا تعدادی از دانشمندان و دیگر افراد معمولی به این سیاره پا بگذارند. اما برای زندگی در این سیاره خانه ها و شهر انسان ها باید به چه شکلی ساخته شود؟

آیا خانه های سیاره ی مریخ هم همانند سیاره زمین خواهد بود؟ در ادامه این موضوع را بررسی می کنیم که تیم طراحان خانه های مریخی چه طرحی را معرفی کرده اند و این خانه ها که یک شهر کوچک را بنا خواهند کرد چه شکلی هستند؟

تیمی از محققان و مهندسان موسسه فناوری ماساچوست آمریکا(MIT) در مسابقات بین‌المللی طراحی شهر مریخی به مقام اول دست یافتند.

این مسابقات با حمایت سازمان فضایی آمریکا(ناسا) و آژانس فضایی اروپا انجام می‌شود که در آن طرح‌های مختلف برای رشد و نمو تمدن بشری در سیاره سرخ مورد ارزیابی قرار می‌گیرد و طرح‌های برگزیده معرفی می‌شوند.

خانه های مریخ

 

خانه های مریخشبیه ساز خانه های مریخی در یکی از شهر های آمریکا

خانه های مریخ

در طرح‌های ارائه شده باید مقاومت بالا، امکان ساخت آسان و همچنین حمل و نقل آسان از زمین به مریخ مورد توجه قرار بگیرد. تمام این سازه‌ها نسبت به اشعه‌های کیهانی، وضعیت محیطی مریخ و تغییرات شدید دما ایمن‌سازی شده‌اند. هر زیستگاه گنبدی می‌تواند ۵۰ نفر را در خود جای دهد و هر مجموعه کامل این سازه‌ها شامل ۲۰۰ گنبد برای ۱۰ هزار نفر است.

“والنتینا سومینی”(Valetina Sumini) محقق ارشد این پروژه گفت: در این سازه ما با استفاده از امکانات موجود در مریخ یک جنگل را شبیه‌سازی می‌کنیم که تمام امکانات لازم برای یک حیات انسانی را دارد.

هر کدام از واحدهای گنبدی در این مجموعه از انرژی خورشید برای فعالیت استفاده می‌کند و در آن سلول‌های‌هایی تعبیه می‌شود که با آب پر شده تا بتواند جان ساکنان و همچنین گیاهان موجود در آن را از تابش‌های کیهانی و تغییرات دمایی حفظ کند. همانند اکثر سازه‌های فضایی استفاده از انرژی خورشید بوسیله سلول‌های خورشیدی در دستور کار قرار دارد و از آن برای تصفیه آب، تامین انرژی و همچنین استخراج هیدروژن برای تولید سوخت موشک استفاده می‌شود.

اعضای این تیم تحقیقاتی اعلام کرده‌اند که چنین مجموعه‌ای را می‌توان در زمین ساخت و با استفاده از آن می‌توان در محیط‌هایی که زندگی‌ برای انسان مشکل است، به مدت طولانی اقامت نمود.

مکان‌هایی مانند کف اقیانوس‌ها و همچنین مناطق مرتفع از جمله این مکان‌ها هستند. در پایگاه اینترنتی این رقابت‌ها آمده است: در حال حاضر سفر به مریخ محدود به رسیدن و زنده ماندن در آن نمی‌شود و ما باید به راهکارهایی دست پیدا کنیم که بتوانیم در این سیاره بمانیم و تمدن بشری را در آن گسترش دهیم.

منبع:ایسنا

ماجرای سیارک نادری برای یک دانشمند ایرانی!

دکتر فیروز نادری مدیر اکتشافات منظومه شمسی ناسا اعلام کرده که در مهمانی خداحافظی خود خبردار شده که سیارک ۵۵۱۵ که قبلا به نام ۱۹۸۹ EL1 شناخته می‌شد حالا به نام او ثبت شده است. به فهرست زیرسیاره‌های شناخته شده جهان اگر حالا نگاه بیندازید نام ۵۵۱۵‌Naderi را می‌توانید پیدا کنید.

۵۵۱۵ نادری که به نام دانشمندی متولد شهر یزد ایران ثبت شده در فهرست ریز سیاره‌ها با قطر ۱۰ کیلومتر قرار دارد که هر ۴.۴ سال یکبار به دور خورشید می‌گردد. این سیارک هر۵ ساعت و ۲۰ دقیقه یک بار نیز به دور خودش در گردش است و در کمربند بین مریخ و مشتری حرکت می‌کند. این سیارک ۵ مارس ۱۹۸۹ توسط رصدخانه پالومار در کالیفرنیا کشف شد.

ریزسیاره به اجرام نجومی گفته می‌شود که نه سیاره هستند،نه از دنباله‌دارها محسوب می‌شوند اما دارای مدار مستقیمی به دور خورشید می‌باشند. ریزسیاره‌ها می‌توانند سیاره کوتوله، سیارک، تروجان، سانتور، کمربند کویپر و از اجسام فرانپتونی باشند. ۵۵۱۵ نادری ریز سیاره‌ای از نوع سیارک به حساب می‌آید و به همین خاطر دکتر فیروز نادری در فیس‌بوک خود نوشت: پس از من این سیارک تا میلیاردها سال دور خورشید می‌گردد. سیارک‌ها سیارات بسیار کوچکی هستند که از صخره و فلز ساخته شده‌اند و معمولاً اجسام نامنتظمی هستندکه حول خورشید حرکت می‌کنند.

دکتر فیروز نادری سال ۱۹۷۹ به سازمان ناسا پیوست در سال های ۱۹۹۶ تا ۲۰۰۰، مدیریت پروژه منشاء حیات و سال های ۲۰۰۰ تا ۲۰۰۵ نیز مدیریت پروژه های مریخ را برعهده داشت.دکتر نادری، فروردین ماه ۱۳۷۹ در شرایطی که چندین ماموریت متوالی ناسا در پرتاب فضاپیما به سوی مریخ با شکست مواجه شده بود، به مدیریت برنامه‌های اکتشافات مریخ منصوب شد و توانست طی حدود چهار سال، سه ماموریت مهم از جمله پرتاب دو کاوشگر مریخ‌نورد «روح» و «فرصت» را با موفقیت اجرا کند.

 این دانشمند ایرانی در پی این موفقیت درخشان در اسفند ماه ۱۳۸۳ به سمت معاون و مدیر ارشد برنامه‌ریزی مرکز JPL (آزمایشگاه پیشرانش جت) – از مهمترین مراکز فضایی ناسا – منصوب شده و در سمت جدید به عنوان مسئول طراحی برنامه‌ها و راهبردهای مرکز، تجاربش در ماموریت‌های مریخ را در مطالعه سایر بخش‌های جهان از زمین تا کهکشان‌های دو به کار گرفت. وی همچنین مسئولیت طراحی چشم‌انداز راهبردی پنج تا ۲۰ ساله JPL را برعهده داشته است.

نخستین سیاره کوتوله کشف شده چه نام دارد و ویژگی های آن چیست؟

نخستین سیاره کوتوله کشف شده چه نام دارد و ویژگی های آن چیست؟

در این مطلب می خواهیم با تعریفی کلی از سیارات کوتوله آشنا شویم و ببینیم نخستین سیاره ی کوتوله ی کشف شده در علم نجوم چه بوده است و چرا این سیاره را از دسته ی سیارات منظومه ی شمسی به دسته ی سیارات کوتوله انتقال داده اند؟ با ما در ادامه ی این مطلب همراه باشید.

معرفی کلی سیارات کوتوله

سیارات کوتوله از جوانب بسیاری مشابه سیارات منظومه ی شمسی هستند اما از نظر اندازه از سیارات این منظومه بسیار کوچک تر هستند. با اینکه سیارات کوتوله خورشید را دور می زنند اما ماه یا یک سیاره ی کامل مانند زمین و مشتری و… نیستند.

سرس نخست کشف شد یا پلوتو؟

بسیاری به اتشباه نخستین سیاره ی کوتوله ی کشف شده را پلوتو می شناسند اما باید گفت که سرس قدمت بسیار بیشتری از نظر شناخت جامعه ی بشری نسبت به پلوتو دارد. در سال ۱۸۰۱ سرس شناخته شد ولی نه به عنوان یک سیاره ی کوتوله بلکه به عنوان سیارک. اما پس از بررسی ویژگی های سرس جامعه ی نجوم تصمیم گرفت که این سیاره ی با سابقه را در رده ی سیاره های کوتوله قرار دهد. این در حالی است که سیاره ی پلوتو چیزی حدود ۱۳۰ سال پس از آن کشف شد و بررسی ویژگی های پلوتو نیز بسیار دشوار تر از بررسی سرس بود، چرا که فاصله ی پلوتو با زمین بسیار بیشتر از سرس بود.

سیاره های کوتوله در منظومه شمسی

نکته ی تاکیدی:

برخی از ستاره‌شناسان با قرار دادن پلوتو در رده سیاره‌های کوتوله مخالفند و همچنان آن یک سیاره معمول می‌دانند. پلوتو تا آگوست ۲۰۰۶ نهمین سیاره سامانه خورشیدی بود، اما اکنون بنا بر تعریف نوین اتحادیه بین‌المللی اخترشناسی یک سیاره کوتوله و همچنین به عنوان نمونهٔ نخست از رده جدید اجرام فرانپتونی به شمار می‌رود.

سیارات کتوله منظومه شمسی به ترتیب سال کشف شدن آن ها:

عکس سیاره های کوتوله

سِرِس:

اولین بار توسط ستاره شناسان در سال ۱۸۰۱ کشف شد و در دسته سیارک‌ها قرار گرفت و با قطر ۹۴۶ کیلومتر به عنوان بزرگ‌ترین سیارک شناخته می‌شد. اما طبق تعریف اتحادیه بین المللی نجوم در سال ۲۰۰۶ در دسته سیاره‌های کوتوله قرار گرفت. سرس کوچک‌ترین و از طرفی نزدیکترین سیاره کوتوله به زمین است چرا که در حوالی کمربند سیارکی قرار گرفته و فاصله آن تا خورشید ۲٫۸ برابر فاصله زمین تا خورشید است. سرس مدارش را در مدت ۴٫۶ سال می‌گردد و هر ۹٫۱ ساعت هم یک بار به دور خودش می‌چرخد. این سیاره کوتوله، هیچ ماه شناخته شده‌ای ندارد. اما به خاطر یافتن آثاری از آب و متان بر سطح آن در سال ۲۰۱۷ هدف پژوهش‌های جدید دانشمندان قرار گرفته است.

پلوتون:

بزرگ‌ترین سیاره کوتوله در سال ۱۹۳۰کشف شد و بیش از ۷۰ سال آن را نهمین سیاره قلمداد می‌کردیم. پلوتون به طور متوسط ۴۰ برابر زمین از خورشید فاصله دارد. کره‌ای است با قطر ۲،۳۷۶ کیلومتر که هر ۲۴۸ سال یک بار به دور خورشید می‌گردد؛ البته هر شبانه روز آن ۶٫۳۹ برابر شبانه روز زمینی است. پلوتون دارای پنج قمر شناخته شده است: چارُون (کارُون یا شارُون)، نیکس، هیدرا، سِربِروس و استوکس؛ که چهار قمر آخر در سال‌های بعد از ۲۰۰۵ کشف شده‌اند. ملاقاتی که کاوشگر افق‌های نو در سال ۲۰۱۵ با آن داشت، دید و دانش ما را از آن دگرگون کرده است.

اِریس:

اریس عزیز در سال ۲۰۰۳ جایگاه دوم خود را در میان سیارات کوتوله پس از پلوتو، با قطر ۲،۳۲۶ کیلومتر کسب کرد. اریس کوتوله، در فاصله میانگین ۶۸ واحد نجومی (یعنی ۶۸ برابر فاصله زمین تا خورشید) مدت۵۵۸ سال زمینی نیاز دارد تا یک دور کامل به گرد خورشید بگردد. مدار اریس در بین سیارات کوتوله، دارای بیشترین زاویه انحراف مداری (۴۴ درجه) با صفحه مداری سیارات است. یک شبانه روز در اریس ۲۵٫۹ ساعت طول می‌کشد و یک قمر به نام دیسنومیا به دنبال خود دارد.

سیاره کوتوله اریس و قمر آن

هائومیا:

در سال ۲۰۰۴ کشف شد. این سیاره ی کوتوله شکلی تخم مرغی و متفاوت با سایر سیاره های کوتوله دارد که درازترین طول آن در حدود ۲۳۲۲ کیلومتر است. هائومیا به سرعت در حال چرخش است و کوتاه ترین روز را در تمام سیاره های کوتوله دارد، تنها ۳٫۹ ساعت. شعاع مداری آن به طور میانگین ۴۳٫۱   واحد نجومی است که برای تکمیل یک دور در مدار خودش نزدیک به ۲۸۴ سال زمینی به زمان نیاز دارد. این سیاره کوتوله دارای دو قمر، به نام‌های هایاکا و ناماکا است.

ماکی ماکی:

در سال ۲۰۰۵کشف شده و تنها قمرش (Mk 2) در سال ۲۰۱۵ توسط تلسکوپ فضایی هابل کشف شد که هنوز اسم خاصی هم ندارد! ماکی ماکی در فاصله ۴۵٫۷ واحد نجومی از خورشید قرار دارد و برای تکمیل یک دور مداری‌اش به گرد خورشید بیش از ۳۰۹ سال زمان نیاز دارد. شبانه روز آن ۷٫۷ ساعت، و میانگین قطر آن ۱،۴۳۰ کیلومتر است.

سیاره های کوتوله ی منظومه شمسی

پایان سخن

در این مطلب با سیاره های کوتوله ی منظومه ی شمسی و همچنین نخستین سیاره ی کوتوله ی کشف شده که پولوتون بود آشنا شدیم. امیدواریم این مقاله ی نجومی بتواند میزان دانش شما را در خصوص علم نجو افزایش دهد. با ما در مطالب بعدی همراه باشید. در خصوص آَشنایی بیشتر با سیاره های منظومه شمسی می توانید مطلب “منظومه شمسی چند سیاره دارد و نام آن ها به ترتیب چیست؟”مطالعه کنید.